Tweet

Sitemap Copyright © Studio Artist X 2004-2011, KvK nr. 34202110

Psychologie van design en ontslag

Hangt er een ontslag boven uw hoofd?

Door: Alexander Vidakovic
Gepubliceerd op: 29-10-2004
Wat is een goed ontwerp? Kan iets dat zonder budget is ontworpen en gebouwd tegen iets op waar miljoenen euro's zijn ingestoken? Wanneer ontwerpt u op zijn best? En wanneer bent u er van overtuigd dat u met een briljant idee in uw hoofd rond loopt? Weet u al of u gelukkig bent met hetgeen u doet? Nou, wanneer bent u gelukkig, om mee te beginnen?...

Wanneer u gestrest als een konijn in kantoren rond loopt en zich door een ander opgejaagd voelt, of wanneer u over "tijd" en "ruimte" beschikt om uw opdrachten en ideeën grondig uit te voeren?
Geniet u respect op uw werkplek? Geniet u bijvoorbeeld van leren over de kleuren, kleurmodellen en de psychologische effecten daarvan? Of loopt u eigenlijk met ontslag gedachten rond?

Dit zijn de basis vragen waar u elke dag op de werkvloer tegen op kunt boxen. Bewust of onbewust komen ze elke dag op uw pad. Daar heeft u geen zeggenschap over. Leuk is het niet altijd. Wel leerzaam. En daarom is het gezond om er eens even bij stil te staan, of vaker zelfs.

Ik heb geweldige ideeën maar er zit me iets voortdurend dwars

Dat is nou jammer. Goede ideeën komen pas tot hun volle recht, wanneer u er voor gaat. Wanneer u iets voortdurend dwars zit, kunt u niet ervoor gaan- ook al wilt u dat, maar uiteindelijk wilt u het ook niet (meer). Het is dan van cruciale belang voor u dat u dan weet "waarom" u niet ervoor kunt gaan of nog beter, dat u probeert er achter te komen wat u precies dwars zit.

Mijn baas is een etter!

U noemt hem niet een etter in zijn bijzijn toch?! :)
Hoe dan ook, de kans is erg groot dat hij/zij het ook is. De meest bazen zijn het. Maar gelukkig zijn er ook bazen die het niet zijn. Deze groep is helaas een uitzondering, want dit vereist een hoge mate van intelligentie en de meeste bazen zijn slechts "plaatselijk intelligent". Ze hebben bijvoorbeeld een manier uitgevonden om geld te maken, maar voor de rest zijn het stomme ganzen en vaak ook psychopaatjes die u genadeloos tot het uiterste zullen gaan drijven tot u de ziektewet in belandt of helemaal gestoord wordt. Dan noem ik dan "plaatselijk intelligent". Plaatselijk of niet, etter of geen etter, aan u is de keuze om tegen uw baas HALT te roepen! Tenzij het u niet (meer) uitmaakt. Is dat laatste het geval, begin zich zorgen te maken, op zijn zachts gezegd.

Slechte baas

Braaf loophondje, loophond met vier houten potenHoe dan ook, een slechte baas is ook een baas. U bent in dienst- en bent duidelijk geen baas. Daar ligt het verschil. In die zin zult u ook voor een slechte baas respect moeten hebben. Of toch niet? U kunt geen respect voor uw baas hebben, of wilt u geen respect hebben? Of beide? Wilt u wel een salaris elke maand op uw rekening? Wel iets om over na te denken.

Waar wordt u voor betaald?

De ultieme vraag is voor een ieder: Waar wordt u voor betaald, om een braaf loophondje te zijn, of om uw werk te doen waar u in gespecialiseerd (en goed in) bent? Weet u het al voor uzelf? Als dat eerste het geval is, hebt u niets te klagen, u bent een prima loophond en bent u een verkeerde artikel aan het lezen. Als dat tweede het geval, dan is het uw eigen schuld. Onzin? Niks daarvan!

Ontwerp tijd en ruimte

Het is uw eigen verantwoording om "tijd", "ruimte" en "respect" voor u zelf te creëren op uw werkplek. Lukt het u niet, is dan de vraag: hebt u het hard genoeg geprobeerd? Als uw baas elke dag over u heen loopt, is het voor een grootste gedeelte omdat hij/zij uw toestemming daarvoor heeft. "Ja, maar die toestemming heb ik nooit gegeven…" Klopt! Maar u heeft ook niets er tegen gedaan!

Dat we het hier nu over psychologie en de machtsstrijd hebben, is een beetje duidelijk aan het worden, maar wat heeft dit met design te maken, vraagt u zich wellicht af? Alles!

Laat ons nu de allereerste vraag van hierboven opnieuw aansnijden. Wat is een goed ontwerp? Een ontwerp waar uw baas en zijn opdrachtgever mee tevreden en gelukkig zijn? Ja, kan. Maar bent u zelf met het ontwerp tevreden en gelukkig. Ja?! Dan bent u nog steeds een verkeerde artikel aan het lezen. Wat doet u hier nog?!

Nee? Aha! U staat dus niet achter het ontwerp en u vindt het maar niks. U heeft slechts gedaan wat u gevraagd (of nog erger, opgelegd) werd. That ain't design. It sucks!

Ja, het beeld is duidelijk. U hebt "noch tijd", "noch ruimte" gekregen om een fatsoenlijk ontwerp te leveren. Uw "plaatselijk intelligente" baas wil het "goed" en "snel". Bovendien lopen ze constant over u heen (of proberen ze dat dwangmatig elke dag opnieuw, althans), zitten ze voortdurend achter uw schouder op uw scherm te kijken en ze leveren als maar commentaar... U loopt op uw tenen en krijgt het benauwd. U loopt met een probleem naar huis en volgende dag komt u met twee problemen terug naar uw werk (want met uw partner heeft u geprobeerd er over te praten, maar ook luisteren leek op kritiek, liep gelijk in een ruzie uit, uw tolerantie is nihil geworden)... Herkenbaar?
Begint het te rinkelen?

Lange tenenWaarom durft u wel uw partner grote mond te geven en niet uw baas? Omdat uw baas u (zomaar) kan ontslaan en is uw angst bij uw baas groter. Klopt. Met uw partner bent u gelijkwaardig, als het goed is en de angst is dus niet aanwezig… Maar uw partner kan ook weglopen?! Echt niet?! Nog een grote onzin!

Respect is puur zakelijk

Uw baas zal pas respect voor u hebben als u laat zien wie u bent. Niet eerder dan dat. Streef niet om gelijkwaardig te zijn met uw baas, want dat wordt u nooit en is immers ook niet de bedoeling. Uw baas mag een hekel aan u hebben of zelfs jaloers op u zijn... Mag wel hoor! Nog sterker, vaak is dit zelfs het geval! Maar zakelijk gezien doet het er niet toe, zolang hij/zij respect voor u heeft, of u nou lange tenen hebt of niet. Zolang uw baas vindt dat u het werk goed doet en u een ware ontwerp virtuoos bent, is geen plaats voor angst en geen reden tot paniek. Maar deze voorwaarde wordt u niet geschonken. Daar zult u zelf voor moeten knokken, bij iedere (nieuwe) baas opnieuw. Onthoud dit goed.

Eh, wat is dan een goed ontwerp? We doen allemaal wat. Ieder van ons is op zijn eigen manier een ontwerper. Sommigen ontwerpen de tijd, sommige het geld, sommigen de websites, posters en cd hoesjes, sommigen zeer luxe stoelen en sommigen weer niets anders dan chaos om zich heen. Maar ook deze mensen zijn ontwerpers, want ook chaos heeft een functie.

Het is niet verbazingwekkend dat u goede ideeën krijgt wanneer u lekker in een camping voor uw tentje zit lekker weg te dromen, wanneer u in een trein (buiten het spitsuur!) zit onderweg naar Parijs, of wanneer u simpelweg op het toilet zit. Want dit zijn een van weinige momenten dat u zich rustig voelt. Geen spanningen, geen haast, geen dreigingen. U staat dan open voor uzelf en de wereld om u heen. Daar begint het ontwerpen.

Ontslag nemen of ontslagen worden

"Ja, pracht van een verhaal, maar ik dreig mijn baan te verliezen!"
En meer dan dat... blijf lezen!

U wordt onderbetaald en zowel u als uw baas weten het. Een ware "nooit afgesproken" wapenstilstand die boven u beide zweeft. U laat dit wel toe. Uw baas houdt u in zijn vuist. Uw baan staat op het spel. Uw baas weet immers dat u onderbetaald bent en dat de kans om elders aan de slag te komen zeer klein of zelfs nihil is- en weet dat u bang bent om uw baan kwijt te raken. Uw baas voert u met uw angst. Niets nieuw. De meeste bazen doen dat. Hoe meer hij/zij over uw rug bouwt, hoe minder hij/zij zelf hoeft in te leveren. De vaste klanten kent ie al en weet verdomd goed wat door de beugel kan en wat niet. Maar u... u weet het allemaal niet, u denkt dat u het niet weet of wilt u het niet weten?

Ontslag nemen, is het aller, aller laatste wat u moet doen. Want dan bent u zelf de pineut. U verdient beter, wellicht ook een betere baan! Niet doen dus.
Dwing uw baas dat hij/zij respect voor u heeft. Laat u niet gek maken. Ontslagen worden is een ramp, maar geen einde van de wereld.
Nou ja, u zult tenslotte niet fluitend naar huis gaan met: "Drie keer raden schatje... ik ben ontslagen!"

Respect winnen of respect afdwingen

Neem een risico om respect te winnen, desnoods respect af te dwingen! Ook al leidt het tot een ontslag! Ontslag is erg, maar verlies van (in eerste instantie) uw gezondheid -en daarna uw gezond verstand, is duizendmaal erger. Voor u zelf opkomen, is wellicht de enige situatie waar het afdwingen van respect gerechtwaardigd is. Daarom is iedere risico op dat gebied de moeite waard. Het is eigenlijk uw plicht.

Onderbetaald en dan?

Laat dit niet een nestje van uw angst worden. Zeg tegen uw baas dat u niet kunt werken onder bepaalde omstandigheden en onderbetaald blijven, dat u niet het idee kunt tolereren dat slechts uw handen gewenst zijn (de meeste bazen willen dat, uw handen alleen, uw hersenen zijn overbodig want die heeft de baas al...)

Het "niet in staat zijn tot ..." spel

Het is een Mind Game, waar het zeker niet de bedoeling is dat u zegt "dat het werk u niet bevalt", of nog erger "dat u het werk niet wilt doen". Dan wordt u simpelweg genaaid.
"Niet kunnen werken aan, op, met, onder... niet in staat zijn tot ..." is de sleutel van het spel, voor u althans.

Goed betaald versus goed ontwerpen

Maar goede ontwerpen worden niet met handen gedaan en dat weten de "plaatselijk intelligente" bazen weer niet. Of toch wel?
Daarom is het uw eigen taak om ze dit duidelijk te maken. Het kan een zware klus worden.
Photoshop kan niet zelf mooie ontwerpen leveren, da's duidelijk. Uw handen ook niet. Beide zijn slechts gereedschappen van uw hersenen en uw geest.
Wanneer u in staat bent om dit aan uw baas duidelijk te maken, dan is de baas genoodzaakt om ook "uw hersenen" te gaan betalen. Woooops, kost het hem dan opeens meer geld? Moet hij u opeens meer gaan betalen? Heeft u het al door?
Vanaf dat punt bent u dus inhoudelijk bezig.

Wanneer u ervan overtuigd bent, dat u meer verdient, dient u dit eerst en uitsluitend aan zichzelf te bewijzen. Uw baas hoeft u niets te bewijzen (behalve dat u op de hoogte bent van dat spel). Wilt u eigenlijk goed betaald worden? Maak het dan duidelijk. Uw baas is wel "plaatselijk intelligent", maar niet achterlijk!
Dit is slechts één stap in het goed ontwerpen. De rest doet u wanneer u goed in uw vel zit.

Tips

  1. Sta ten alle tijden open voor een gesprek. Doe de communicatie deur niet dicht. Wanneer u met de baas of een andere vertegenwordiger van het bedrijf niet alléén en afgezonderd kunt praten (omdat u ze niet vertrouwt bijvoorbeeld), bent u dat ook niet verplicht, noch is het uw eigen verantwoording. Wil de baas per se met u alléén praten, is het zijn verantwoording om uw vertrouwen terug te winnen. Ga dus niet gedwongen met uw baas alléén aan tafel. Die wapen en de macht boven u heeft de baas net niet.
  2. Het is geen misdaad om uw baas duidelijk te laten zien dat u hem/haar niet vertrouwt, wanneer er inderdaad van wantrouwen sprake is.
  3. Ga niet op bedrijfsborrels als het niet goed voelt. Het gebeurt meestal in UW VRIJE TIJD waar u tenslotte zelf baas over bent!
  4. Wanner u knokken moet, knok inhoudelijk, houd de emoties voor uzelf.
  5. Uw baas zal soms de indruk proberen wekken meer te (willen) weten op uw eigen vakgebied dan uzelf. Dit mag nooit en te nimmer het geval zijn. Blijf desnoods 's nachts studeren ook al was het voor dat enne truckje extra waarmee u een stap verder bent dan uw (doorgewinterde) baas. Laat hem duidelijk merken dat zijn kennis op uw werkgebied zeer oppervlakkig is, en niets meer dan dat!
  6. Laat u zich niet intimideren door een baas die de feiten over uw werkgebied slechts oppervlakkig (of helemaal niet) kent en op uw angst probeert in te spelen met het oog om gelijk te scoren alleen omdat hij de baas is.
  7. Uw baas zal vaak proberen u klein te houden (vooral in economisch slechte tijden), door u kennis lessen voor te lezen over onderwerpen waar u zelf al lang een meester in bent. Laat dit niet toe.
  8. Eis van uw baas ter zake te komen. Zorg dat u over de "guldens" gepraat en niet over de "centen".
  9. U hoeft niet altijd aardig te zijn, maar wees wel eerlijk en correct. Bent u oprecht pissig, laat het ook merken. U zult zich gelijk een stuk beter voelen onderweg naar huis.
  10. Wanneer u baas voortduurend onaardig, zeg maar "bitcherig" tegen u doet, laat hem/haar op een geestige/grappige en indirecte manier weten dat het voor hem/haar goed is als ie zelf ook af en toe wat aan sex doet. Wees opstandig wanneer het nodig is!
  11. Wanneer uw baas voortdurend uw werk naloopt, zegt het meer over zijn onzekerheid dan over uw eigen.
  12. Wees duidelijk.
  13. Wanneer uw baas begint feiten te verdraaien, is het een EINDE VAN VERTROUWEN! Houd uzelf niet voor de gek door smoesjes te bedenken dat het niet waar kan zijn... Schakel direct professionele hulp in. Laat rustig merken dat u de boel niet (meer) vertrouwt. Dit is niet verboden. Blijf wel rustig.
  14. Wanneer vertrouwen weg is, ga nooit en te nimmer alléén met uw baas aan tafel! Het is een onvergefelijke en onomkeerbare doodzonde. U krijgt de klappen. Maak uzelf niet wijs van een (eventuele) tegenovergestelde uitkomst -of zelfs een stille hoop dat het nog goed komt. Het is gewoon OVER EN UIT. Accepteer het. Het moment dat het vertrouwen weg is, is het ook gelijk einde oefening, vertrouwen komt dan immers NOOIT MEER terug. Het is vanaf dat punt slechts kwestie van ('t liefst zo goed mogelijk) met elkaar afrekenen.
  15. U bent onderweg naar een goede ontwerper, wanneer u zelfrespect heeft.
  16. Een goed ontwerp is geen poster, boek of een cd hoesje. Een goed ontwerp bent u zelf, wanneer u goed in uw vel zit. De rest is een bijzaak en/of irrelevant.

    Als uw baas anders hierover denkt, laat hem dan zelf gaan ontwerpen -of meer geld gaan tellen voor een ander.


Niet gevonden hetgeen u zocht? U vind het met Google...
Google